พระอภิธรรมปิฎก
บทที่ ๗ - วิรัติเจตสิก

วิรัติเจตสิก

๒๐. สัมมาวาจา เจตนางดเว้นจากวจีทุจริต ๔
๒๑. สัมมากัมมันตะ เจตนางดเว้นจากกายทุจริต คือ ศีล ๓ ข้อแรก
๒๒. สัมมาอาชีวะ เจตนางดเว้นจากมิจฉาชีพ เช่น กุหนา โกหก ลปนา ล่อลวงเขากินว่าโดยองค์ของมรรคที่มีเพียง ๓ เพราะสัมมาสติ มีในโสภณเจตสิกแล้ว สัมมาสมาธิ ก็คือ กายปัสสัทธิ จิตตปัสสัทธิ สัมมาทิฏฐิ คือปัญญินทรียเจตสิก
วิรัติเจตสิก ๓ ข้อ นี้ แต่ละข้อมีวิธีงดเว้นหรือวิรัติ ๓ อย่าง คือ
ก. สัมปัตตวิรัติ เจตนางดเว้นจากวัตถุถึงเข้าเฉพาะหน้า
ข. สมาทานวิรัติ เจตนางดเว้นด้วยการสมาทาน
ค. สมุจเฉทวิรัติ เจตนางดเว้นด้วยการตัดขาด